Logo Zoeken

Inclusieve communicatie begint met een gebarentolk

12 maart 2026Bart Bakker

Een QR-code scannen en er staat razendsnel een online gebarentolk klaar. Voor 1,5 miljoen doven en slechthorenden in Nederland zijn de communicatietools van Berengroep het verschil tussen meedoen of buitengesloten blijven.  

Inclusieve communicatie begint met een gebarentolk.png

Het marcomteam van Berengroep met in het midden Dennis Hardes.

Met een marketingcommunicatieteam van negen werkt Berengroep aan toegankelijke communicatie voor de 1,5 miljoen doven en slechthorenden in Nederland. Want ondanks deze grote doelgroep is dat niet altijd goed geregeld.

In veel gevallen betekent toegankelijke communicatie een gebarentolk inzetten. Berengroep regelt dat ter plekke of op afstand via de dienst Tolkcontact. ‘Dat kan bijvoorbeeld via het plaatsen van een QR-code op een baliebord. Doven en slechthorenden kunnen die code scannen om via ons direct in contact te komen met een tolk’, zegt marketingmanager Dennis Hardes. ‘De technische oplossing is heel eenvoudig.’

Waarom gebarentaal meer is dan tekst

Een veelvoorkomende aanname bij communicatie met mensen met een auditieve beperking is dat tekst alles oplost. 'Maar voor een deel van de doven is geschreven tekst vergelijkbaar met de Duitse taal voor horende Nederlanders. Gebarentaal is hun moedertaal. En je moet mensen in hun eigen taal via een tolk aanspreken, anders passeer je ze.’

Dit geldt zeker voor kritieke diensten als de 112-alarmfunctie. ‘Mensen zijn voor hun veiligheid afhankelijk van deze systemen. Als deze niet toegankelijk zijn, kunnen doven en slechthorenden letterlijk de politie niet bellen.’

Ook tijdens bepalende momenten als een uitvaart of verkiezingen spelen tolken een cruciale rol. ‘Via ons konden doven en slechthorenden afgelopen najaar bij de Tweede Kamerverkiezingen in duizenden stembureaus via een QR-code live een tolk oproepen. Mensen waren zo blij dat ze voor het eerst volledig zelfstandig konden stemmen. Ook tijdens de komende gemeenteraadsverkiezingen bieden we onze dienst Tolk op Afstand gratis aan.’

‘De helft van mijn collega's is doof of slechthorend’

De kracht van het communicatieteam van Berengroep schuilt in de combinatie van vakmanschap en persoonlijke ervaring. ‘De helft van mijn collega's is doof of slechthorend, en zelf ben ik medisch gezien ook doof. Die achtergrond is belangrijk om onze oplossingen echt te begrijpen. Uiteindelijk verkopen wij zelfstandigheid.’

Toch draait het volgens Hardes niet alleen om eigen ervaring. ‘Vakmanschap en expertise staan voorop. Omdat we een klein team zijn, doen we alles samen. Ik geloof niet in eilandjes waarbij iemand alleen voor de app of website werkt. Dat versnippert de boodschap. Al onze labels en platformen dragen bij aan hetzelfde doel.’

Dat doel is een Nederland waarin inclusiviteit de norm is. ‘We moeten naar een wereld waarin je niet om een tolk hoeft te vragen, maar waarin die voorziening er simpelweg is. Pas als meedoen geen bijzondere inspanning meer vereist, zijn we er.’

------

Fotografie: Chris Bonis

------

Dit artikel verscheen eerder in C – het communicatiemagazine van Nederland