Wim Elving: 'We moeten ons niet in een depressie laten praten, maar gewoon zelf aan de slag gaan'

Sustainable-Society705x220website.jpgdinsdag 22 januari 2019 17:50

Welke gedragsverandering is nodig om een duurzame samenleving te realiseren? En hoe draagt communicatie hieraan bij? Duurzaamheid is een lastig onderwerp vanwege de grote controverse die heerst rondom bijvoorbeeld energietransitie en klimaatverandering. Wim Elving, lector Sustainable Communication aan de Hanzehogeschool Groningen, werkt mee aan het Sustainable Society Event 2019 op 24 januari en geeft in dit interview antwoord op bovenstaande vragen.

Door de redactie

Tijdens Sustainable Society Event 2019 presenteren jullie de nieuwe plannen voor het project 'Bedrijfskracht'. Wat houdt Bedrijfskracht in?
"Bedrijfskracht rond de pilot af die we binnen veertien bedrijven hebben uitgevoerd. Het doel is om de bewustwording van het eigen energieverbruik te verhogen, juist door dit in teamverband te doen. Bedrijven doen mee, omdat ze hiermee actief hun MVO invullen en/of actief iets doen voor community building, HR of employer branding. Binnen bedrijven vormen we teams waarin mensen aan de slag gaan met energie en energiebesparing. Zo kunnen ze energiestekkers krijgen waarmee ze het verbruik van apparaten onderling kunnen vergelijken. Want niemand weet wat het verbruik precies inhoudt. Als ik je vertel dat jouw koelkast 400 KWh op jaarbasis verbruikt, dan zul je niet meteen in actie komen. Als je echter erachter komt dat de koelkast van jouw collega slechts 150 KWh verbruikt (en ruim zestig euro per jaar minder energiekosten heeft), dan zul je eerder geneigd zijn om jouw koelkast te vervangen of bij de aankoop van een volgende koelkast een energiezuiniger model kopen. Naast het onderdeel 'speur de energieslurper' hebben we 'check je warmtelek', waarmee je met een infraroodcamera een warmtebeeld van je huis kunt maken om te checken hoe goed het is geïsoleerd. Ook bieden we hulp aan bij de aanschaf van zonnepanelen, warmtepompen en isolatiemateriaal en via Bedrijfkracht kunnen mensen tegen 10% korting ledlampen kopen."

Op 24 januari wordt er ook meer verteld over het project '10.000 duurzame huishoudens'. Wat houdt dit project in? En wat willen jullie hiermee bereiken?
"Het project '10.000 duurzame huishoudens' vindt in Drenthe plaats, waarbij de provincie subsidiegever is. Eigenlijk beoogt dit project hetzelfde doel als Bedrijfkracht, namelijk mensen helpen met energiebesparing. Bij '10.000 duurzame huishoudens' wordt echter de warmtecamera nog niet gebruikt, maar worden wel huurders benaderd, waarmee we met energiearmoede en lagere sociaal-economische klassen in contact komen."

Tijdens het event vindt ook een debat plaats met overheid, bedrijfsleven en burgercollectieven. Wat kunnen we hiervan verwachten?
"Het debat heeft als centraal thema klimaatdepressie gekregen; een beetje met een glimlach richting de publieke discussie. Momenteel lijkt men alleen maar aan klimaattafels elkaar de veren af te vangen en zich openlijk af te vragen of het bedrijfsleven nu wel of niet meer moet gaan betalen voor CO2-uitstoot. De onderwerpen: klimaat, milieu en energie lijken momenteel alleen maar te leiden tot negatieve reacties. Terwijl wij, zoals we ook aantonen, aangeven dat het makkelijk is om mee te doen. Als jij een gloeilamp van 40 watt vervangt door een ledlamp van 5 watt, bespaar je 22,42 euro per jaar! Kortom, we moeten ons niet in een depressie laten praten, maar gewoon zelf aan de slag gaan met het verduurzamen van de samenleving en het versnellen van de energietransitie."

Waarom is deze energietransitie nodig? En hoe is dat volgens u te versnellen?
"Zeker hier in Groningen weten we dat we van fossiele brandstoffen af moeten. Maar iedereen ziet het klimaat veranderen, ziet dat we vaker, heftigere regenbuien en stormen hebben. Het gaat niet langer om alleen maar wijzen naar andere personen en partijen. Want hoe leg jij aan jouw kinderen uit, op het moment dat ze aan jou vragen wat jij hebt gedaan om de klimaatverandering te stoppen, dat je niks hebt gedaan? Ga jij dan zeggen: "Ik vond dat anderen eerst in actie moesten komen?" No time to waste. Wij zijn alvast begonnen."

Jullie willen met het Sustainable Society Event 2019 ook mensen met elkaar verbinden en nieuwe initiatieven starten? Waar hoopt u op?
"Ik merk onder mijn studenten een grote enthousiasme voor duurzaamheid en bijvoorbeeld de 'Sustainable Development Goals'. De studenten willen scripties schrijven over hoe we de hoeveelheid plastic kunnen reduceren, van het bannen van flesjes water uit de kantines tot het aanpakken van zwerfvuil. Ze willen campagnes opzetten voor het recyclen van kleding en de bewustwording van consumentisme vergroten. Kortom, er is heel veel enthousiasme en creativiteit. We willen met het event bestuurders en organisaties en deze studenten verbinden. Organisaties, zoals het Global Adaptation Institute, dat recent bij ons in het gebouw is gevestigd en geopend is door Ban Kee Moon, oud-secretaris generaal van VN, in aanwezigheid van allerlei hotshots. Met die verbindingen willen we positieve klimaatactie initiëren."

Welke gedragsverandering dient er tot stand te komen om een duurzame samenleving te realiseren? Wat kan de overheid, het bedrijfsleven, maar ook de burger hierin betekenen?
"We moeten stoppen met kijken naar wat de ander kan doen. Er is zoveel wat jij kan doen. De verwarming een graadje kouder zetten, een paar dagen per week geen vlees eten, bewuster omgaan met wat je koopt. Waarom zou je per se in de winter volrode tomaten willen eten? Dan weet je dat ze van ver zijn komen, met veel CO2-uitstoot als gevolg. Als communicatoren komt hier de oude voorlichting weer bij kijken. Misschien moeten we het minder belerend 'publieke educatie' gaan noemen. Maar we moeten in ieder geval mensen helpen bij het maken van duurzamere keuzes. Recent hoorde ik bijvoorbeeld van een collega dat van de 1.500 verschillende producten die het academische ziekenhuis in Groningen gebruikt voor de maaltijden, er slechts vier afkomstig zijn uit de eigen regio."

Wat kan communicatie hieraan bijdragen?
"We kunnen helpen met het duiden van de urgentie, als mensen nog steeds denken dat het een hoax is. Dat is al wat lastiger binnen de sociale media, want iedereen mag daar vrijuit spreken en roeptoeteren. Als communicatievak zijn we gebaat bij wat standaardregels, die ik achterin mijn boek ook uitgewerkt heb op basis van de '7 Page principes'. Dat hebben we als vakgebied nodig, want nu lijkt het alsof we alles mogen doen en laten, inclusief het manipuleren van beelden. We kunnen met campagnes inzichten bieden, waardoor mensen zich meer bewust worden van hun eigen duurzame gedrag (of niet). We kunnen actie en collectieve actie ondersteunen. En we kunnen negativiteit in de dialoog in de samenleving wegnemen, want in de media lijkt rondom energietransitie en klimaatverandering dit centraal te staan. We mogen namelijk ook best postieve verhalen lezen."

Lees ook het boek behorend bij de rede uitgesproken tijdens de lectorinstallatie, 24 januari 2019.

Reacties op 'Wim Elving: 'We moeten ons niet in een depressie laten praten, maar gewoon zelf aan de slag gaan''

Geen berichten gevonden

Log in om te kunnen reageren op nieuwsberichten.