Het grote drijfverenboek. De impact op mensen en organisaties

Een klein verhaal over communicatietraject over kernwaarden binnen een organisatie. De communicatieprofesional had het allemaal goed voorbereid: ‘Professionaliteit, integriteit en openheid daar draait het om in ons bedrijf.’ Het liep uit op een enorme stammenstrijd. De buitendienst verstond onder integriteit ‘je collega’s nooit laten vallen’, terwijl de financiële afdeling juist hamerde op ‘het ons vooral houden aan de regels’. De R&D-afdeling had weer een andere invulling, namelijk ‘consistent zijn in strategie en gedrag, open staan voor feiten’.

Het gedrag van mensen is gebaseerd op drijfveren. Het kan gaan om veiligheid en geborgenheid, orde en zekerheid, groepsharmonie of het verwerven van kennis en inzicht. Maslov heeft met zijn piramide een indeling gegeven die van het bevredigen van fysieke behoeften gaat tot zelfactualisatie. Clare Graves bouwde dit model uit tot acht value systems, ofwel gedragsbepalende mentale categorieën. Hans Versnelle heeft de vertaling gemaakt naar mensen in organisaties en teamprofielen. Zijn kleurentest wordt in veel organisaties gebruikt. Uit die tests blijkt steeds dat het gedrag wordt bepaald door samenloop van meerdere drijfveren. Daarnaast blijkt dat bepaald type gedrag ook kan rekenen op een sterke allergie, op verwerping ervan en dat bepaalde profielen goed bij elkaar passen en andere juist helemaal niet.

Zicht op de drijfveren van mensen, teams en organisaties kan enorm helpen om communicatie daarop af te stemmen en ‘de juiste taal te spreken’. Het boek van Versnelle is beslist geen gemakkelijk boek, maar gaf mij wel tal van nieuwe inzichten om in praktijk te brengen.