Nieuwe beroepsniveauprofielen communicatie: belangrijke stappen vooruit

In het najaar van 2009 zijn er vier ledenbijeenkomsten en een onderwijsconferentie georganiseerd over de nieuwe BNP’s. Ze worden ontwikkeld door Logeion, ter vervanging van het oude ABCD-model. Een complexe klus, want zie maar eens de hele breedte van het communicatievak te vangen in één eenvoudig model. De Onderwijsadviesraad (OAR) van Logeion werkt met veel energie aan deze opdracht. Veel leden en betrokkenen uit het onderwijsveld zijn al actief betrokken in dit proces.

Tijdens de vier bijeenkomsten, die in Zwolle, Utrecht, Amsterdam, Eindhoven en Den Haag plaatsvonden, werd het voorlopige model toegelicht. Er bestaat waardering voor het nieuwe model. Volgens veel deelnemers doet het recht aan de huidige werkelijkheid van ons vak, namelijk toenemende verdieping en verbreding van het vak. Daarnaast riep het model ook veel vragen op bij de aanwezigen waar deels de antwoorden al op te geven waren en deels de antwoorden nog gevonden moeten worden.

Wat staat vast
Alle inbreng van de bijeenkomsten is verzameld, geanalyseerd en gewaardeerd. Op basis hiervan heeft het bestuur van Logeion de volgende punten als ‘onomkeerbaar’ vastgesteld:

1. Een indeling naar 6 niveaus –overeenkomstig de Europeese EQF-norm. De EQF vormt het fundament voor de bachelor/masterstructuur in Europa. Logeion sluit met deze indeling dus aan bij internationaal geldende normen, waardoor internationale vergelijking van functies mogelijk wordt. Bovendien sluit dit goed aan op het traject van persoonscertificering van Logeion. De huidige indeling in ABCD wordt hiermee definitief verlaten.

2. Een onderverdeling naar kerntaken in het vak. Deze bestaan uit: analyseren – adviseren – begeleiden – creëren – organiseren. Daarnaast wordt zeer waarschijnlijk de kerntaak generalist vervangen door ‘managen’. De term ‘generalist’ oogstte de nodige kritiek. Het begrip ‘communicatiemanager’ lijkt de lading aanzienlijk beter te dekken. Met de nadrukkelijke aantekening dat managen hier in de werkelijke betekenis van het woord wordt gehanteerd: het managen van communicatieprocessen op de verschillende niveaus. Dit dient dus niet te worden verward met het aspect ‘leidinggeven’, een activiteit die zoals bekend, bewust buiten het model is gehouden.

3. De dimensie van complexiteit van de omgeving/organisatie waarin het communicatievak wordt uitgeoefend (laag – midden – hoog) maakt onderdeel uit van het model.

4. Elk vakje in het model zal aan de hand van de aspecten “kennis – competenties – opbrengsten” worden ingevuld. De competenties, die door Berenschot zijn uitgewerkt aan de hand van de Dublin Descriptoren, zijn vastgesteld. De komende tijd worden vooral de elementen ‘kennis en opbrengsten’ verder uitgewerkt.

Wat moet er nog gebeuren?
Natuurlijk waren er ook nog kritische noten te kraken over het model en de werking ervan. Naar aanleiding van de feedback van de aanwezige deelnemers tijdens de sessies heeft de OAR een aantal aandachtspunten geformuleerd. Hiermee gaan de OAR en het bestuur aan de slag, graag samen met iedereen die hier een bijdrage aan wil en kan leveren. De volgende punten worden de komende maanden uitgewerkt door diverse werkgroepen, die door de leden van de OAR getrokken worden:

1. Het model moet volledig worden ingevuld door de elementen kennis en opbrengsten te beschrijven.

2. Er komt een toelichting op het definitieve model en de toepassingsmogelijkheden ervan; een digitale ‘etalage-versie’. Het nieuwe model wint aan kracht als het eenvoudig uit te leggen is en eventueel in een schema te vangen is.

3. De huidige ABCD-niveaus en bijbehorende diploma’s worden vertaald naar het nieuwe definitieve model, zodat duidelijk is hoe de huidige diploma’s zich verhouden tot het definitieve model.

4. De onderbouwing voor de keuze en opbouw van dit model wordt versterkt; de zogeheten verificatie. Waar mogelijk wordt gebruik gemaakt van wetenschappelijke modellen. Hiermee presenteert het model zich steviger richting bijvoorbeeld de opdrachtgevers en HRM-afdelingen.

5. Competentieniveau 6 wordt opnieuw tegen het licht gehouden. Het dwingend beschreven academisch karakter van dit competentieniveau wordt heroverwogen. In de beroepspraktijk zijn ook elders ‘Meester’ beroepsbeoefenaars actief die van grote betekenis voor het vak zijn, en die recht gedaan moeten worden.

6. Er wordt bekeken hoe dit model te koppelen is aan de in de praktijk vigerende functienamen. Vragen als “waar zit een woordvoerder in het model?” of “waar zit een specialist op het gebied van arbeidsmarktcommunicatie?” moeten helder beantwoord kunnen worden. Overigens is al wel duidelijk dat het model juist géén functies beschrijft maar kerntaken, waar je vervolgens een functienaam aan kunt hangen.

7. De zelftest wordt aangepast en verbeterd.

8. De communicatie over het nieuwe model wordt geïntensiveerd. Leden worden actief geïnformeerd via de website van Logeion en de Weekly. Ook professionals van buiten de vereniging en ons vak worden betrokken als dat nodig is.

Op 7 januari jl. heeft de OAR samen met enkele bestuursleden tijdens een werkconferentie de eerste stappen richting de zomer van 2010 gezet. Er zijn werkgroepen geformeerd die tot 1 mei de tijd hebben om hun onderdeel verder uit te werken, in samenspraak met de leden van Logeion. De nieuwe voorzitter van de OAR, Gerald Morssinkhof, zorgt ervoor dat de resultaten uit de werkgroepen worden verbonden met elkaar.

Doe mee
Wij zijn er nog niet, maar belangrijke en onomkeerbare stappen zijn gezet. De OAR gaat met veel energie verder op de ingeslagen route. Wil je meedoen in het ontwikkelen van de nieuwe beroepsniveauprofielen? Ga dan naar www.logeion.nl en meld je aan voor één van de werkgroepen of lever je bijdrage via de website. Want voor deze complexe klus kunnen we altijd denk- en doekracht gebruiken. Indien je een actieve bijdrage levert, dien je wel lid te worden van Logeion. Aanmelden kan via de website. We houden iedereen op de hoogte van dit mooie en uitdagende proces en willen nogmaals de deelnemers van de vijf sessies bedanken voor hun feedback.